Τετάρτη 4 Απριλίου 2012
Βήμα πέμπτο: Ο ήρωας ταξιδεύει.
Δευτέρα 20 Φεβρουαρίου 2012
Τρίτη συνάντηση- Για Πέμπτη 23 Φεβρουαρίου, 6η ώρα
Είπαμε να παίξουμε με μια γνωστή ιστορία στην οποία να δημιουργήσουμε μια διαφορετική εκδοχή της. Αυτό μπορεί να σημαίνει μια διαφορετική τροπή της ιστορίας -πώς θα εξελισσόταν η ιστορία αν ο πρωτομάστορας δεν έδινε τη γυναίκα του στο γεφύρι;.
Μπορεί όμως να σημαίνει και μεταφορά της ιστορίας σε διαφορετικό περιβάλλον, ιστορικό ή κοινωνικό -αν π.χ. Κοντορερεβιθούλης και τα αδέλφια του ήταν παιδιά των φαναριών ή η Κοκκινοσκουφίτσα ήταν ένα σημερινό κορίτσι που έβγαινε μόνη της σε μια απειλητική μεγαλούπολη.
Συνεχίζω με τις συμβουλές πρώτης ανάγκης σε συνθήκες δημιουργικού πανικού
Α. Αρχίζω
1. Σκιαγραφώ χαρακτήρες, στόχο, ύφος, σενάριο...χωρίς τη λεκτική ένδυση
2. Σκεφτείτε δύσκολες, εξαίσιες, ασυνήθεις στιγμές της ζωής (σας)
3. Mind-mapping: μια λέξη στο κέντρο μιας λευκής σελίδας και τα συνειρμικά της πλοκάμια
Β। Αναζητώ μια ενδιαφέρουσα πρώτη παράγραφο.
Γ. Δημιουργώ χαρακτήρες/ τους δίνω ζωή/ Δεν είμαι εγώ
όνομα
ηλικία
δουλειά
εθνικότητα
εμφάνιση
διαμονή
αγαπημένο χρώμα
φίλοι
οικογένεια
φαγητά
ποτά
στέκια
φοβίες
λάθη
ελαττώματα
ζώα
ασχολίες
εμμονές
τι μισεί
τι αγαπάει
σε τι έχει αδυναμία
θρησκεία
ισχυρές μνήμες
ασθένειες
τι τον εκνευρίζει /ηρεμεί
συνήθειες στον ύπνο
τικ
Δ. Η οπτική γωνία
- το α’ πρόσωπο: ενώνει αφηγητή ήρωα και αναγνώστη με μια σειρά από μυστικά/ οριοθετεί τις σχέσεις του αναγνώστη με τους άλλους ήρωες
- το β’ πρόσωπο: ο αναγνώστης γίνεται κι ο ίδιος ήρωας, αντιμετωπίζει άμεσα τις δυνατότητες που προκύπτουν από την ιστορία
- το γ’ πρόσωπο (απεριόριστη γνώση): το βάρος στον αφηγητή, παθητικός αναγνώστης
- το γ’ πρόσωπο (περιορισμένη γνώση): το βάρος στον αναγνώστη, που έτσι γίνεται πιο ενεργός.
Ε. Γράφω ένα διάλογο με νόημα – αποδίδω δυναμικά και όχι στατικά ένα χαρακτήρα και τα συναισθήματά του:
Ο Νίκος βλέπει τη γυναίκα του τη Μαίρη ένα Σάββατο πρωί να ετοιμάζεται για βόλτα στα μαγαζιά. Όμως την προηγούμενη ημέρα έχει ο ίδιος εξαντλήσει όλες τις πιστωτικές κάρτες χωρίς να έχει τολμήσει να της το πει.
- Ο Νίκος σηκώθηκε. «Εε, για πού τόβαλες;΄»
- «Πού πας;» είπε ο Νίκος κοιτάζοντας κατάματα τη Μαίρη.
- Βαθιά αναπνοή. Ή τώρα ή ποτέ. «Πού πηγαίνεις;»
Ας συνεχίσουμε το παιχνίδι
- «Πού πηγαίνεις;» ο Νίκος έκανε ένα δυνατό κρακ με τα δάχτυλά του ενώ κοιτούσε το πάτωμα.
- «Στα μαγαζιά» η Μαίρη απάντησε κρατώντας την πόρτα μισάνοιχτη, λίγο πριν βγει, και κοιτώντας το σκυμμένο κεφάλι του Νίκου.
- «Θα έλεγα πως όχι» ίσα-ίσα που ακούστηκε η φωνή του Νίκου «Έχουν γεμίσει όλες οι κάρτες μας».
Κι ας κάνουμε μια σειρά από ανεπαίσθητες αλλαγές.
- «Πού πηγαίνεις;» Ο Νίκος έκανε ένα δυνατό κρακ με τα δάχτυλά του ενώ κοιτούσε το πάτωμα. «Στα μαγαζιά.»
Η Μαίρη απάντησε κρατώντας την πόρτα μισάνοιχτη, λίγο πριν βγει, και κοιτώντας το σκυμμένο κεφάλι του Νίκου. «Θα έλεγα πως όχι».
Ίσα-ίσα που ακούστηκε η φωνή του Νίκου «Έχουν γεμίσει όλες οι κάρτες μας».
Τετάρτη 25 Ιανουαρίου 2012
Ξεκινάμε και πάλι...
Καλή αντάμωση.
Τετάρτη 13 Απριλίου 2011
Βήμα έβδομο: Η μηχανή του χρόνου
Στη ζωή δεν παίζουμε με το χρόνο. Δεν μπορούμε να τον κάνουμε να πηγαίνει πιο αργά ή πιο γρήγορα, ούτε μπορούμε να τον σταματήσουμε τελείως. Δεν μπορούμε επίσης να τον κάνουμε να γυρίσει αντίστροφα για να ξαναζήσουμε κάτι ή να ζήσουμε σε ένα κόσμο που δε γνωρίσαμε ποτέ. Δε μπορούμε ακόμη να μεταφερθούμε στο μέλλον ή να ζήσουμε εκ παραλλήλου σε δύο διαφορετικούς χώρους όπου συμβαίνουν διαφορετικά πράγματα.
Όλα αυτά που δε μπορεί η ζωή, ευτυχώς τα μπορεί η λογοτεχνία. Εδώ ο χρόνος μπορεί να διασταλεί, να συντμηθεί, να διασπαστεί. Και για λίγο όλοι εμείς, που βρισκόμαστε συνεχώς υπό την εξουσία του χρόνου, με ένα ρολόι στο χέρι, στον τοίχο, στο καντραν του αυτοκινήτου, στην οθόνη του υπολογιστή και σχεδόν παντού, μπορούμε επιτέλους να τον ελέγξουμε.
Την Παρασκευή, την πέμπτη ώρα θα βρεθούμε να δοκιμάσουμε ένα παιχνίδι. Θα παίξουμε με το χρόνο γράφοντας μια πολύ σύντομη παράγραφο. Θα αφιερώσουμε τηνν ώρα μας μισή στο γράψιμο και μισή στην ανάγνωση.
Επισυνάπτω ένα παράδειγμα παιχνιδιού με το χρόνο. Το βρήκα στη γνώριμή μας ιστοσελίδα http://ekatonikosiefta.wordpress.com. Δεν γνωρίζω άλλα για το συγγραφέα.
Στην εξώπορτα της πολυκατοικίας είχαν σήμερα στήσει οδόφραγμα δύο καροτσάκια με δύο μωράκια μέσα, δύο μεγαλύτερα παιδάκια, δύο μαμάδες και δύο γιαγιάδες. Διαδήλωση ζωής κανονική. Παραμέρισαν ευγενικά για να περάσω ψιθυρίζοντας κάτι σαν συγνώμη που εμπόδιζαν την είσοδο.
-Εμπόδια; Μα υπάρχουν πιο γλυκά εμπόδια απ’ τα παιδιά; τους απάντησα
Αναρωτήθηκα αν ένιωσα ποτέ έτσι για τις κόρες μου. Όχι. Αντίθετα πολλά άλλα πράγματα ένιωθα ότι με εμπόδιζαν να τις χαρώ, πράγματα που για χάρη τους παραμέριζα άλλα, αντιμετωπίζοντας από παράπονα μέχρι οδυνηρές συνέπειες. Και τώρα που έχουν πια μεγαλώσει τα εμπόδια που αυτές συναντούν με αγχώνουν πιο πολύ από τα δικά μου. Είναι σαν να δίνεις φόρα σε μια πολύχρωμη καινούργια γυαλιστερή μπάλα να κυλήσει και παρακολουθείς με αγωνία την τροχιά της.
Τετάρτη 2 Φεβρουαρίου 2011
Βήμα έκτο: Ο ήρωας ταξιδεύει
Μερικοί από τους σταθμούς του ταξιδιού. Υπάρχουν κι άλλοι αλλά αυτοί είναι νομίζω οι βασικότεροι.
1. Ισορροπία- πληρότητα: Ένας άντρας θεωρεί ότι τα έχει όλα. Λεφτά, επιρροή, είναι αθλητικός και εμφανίσιμος, δημοφιλής, περιβάλλεται από ανθρώπους που εξαρτώνται από αυτόν (και δε διστάζει να τους το υπενθυμίζει).
2. Εμπόδιο: Ένας ελαφρός πόνος στη μέση τον οδηγεί στο γιατρό. Οι εξετάσεις δεν είναι καλές, τον οδηγούν, έστω προσωρινά στο αναπηρικό καροτσάκι.
3. Σύγκρουση: Δεν μπορεί να δεχτεί τις νέες σταθερές της ζωής του. Κατρακυλάει ψυχολογικά, επαγγελματικά και κοινωνικά. Καταντάει δύσκολος, επιθετικός, αυτοκαταστροφικός και τελικά μόνος.
4. Περιπέτεια: Ο γιατρός καταφεύγει σε μια τελευταία θεραπευτική μέθοδο, που είναι και η τελευταία ελπίδα. Εν τω μεταξύ, κάποιοι άνθρωποι που πριν τους αγνοούσε ή τους υποτιμούσε του συμπαραστέκονται απρόσμενα.
5. Γνώση: Ανακαλύπτει ένα κόσμο που λειτουργεί υπό άλλους όρους, πιο ανθρώπινους, αναθεωρεί τη ζωή και τις αξίες του
6. Λύση: Τον βλέπουμε να μπαίνει στο ιατρείο, μόνος, με το καροτσάκι, να πάρει τα αποτελέσματα. Δεν ξέρουμε τι του έχει πει ο γιατρός, μόνο ένα πλατύ χαμόγελο ζωγραφισμένο στο πρόσωπό του.
7. Γνώση –θυσία-κάθαρση: Γιατί χαμογελάει: Μπορεί να μας το πει η ιστορία, μπορεί και όχι. Ίσως επειδή μαθαίνει ότι θα ξαναπερπατήσει. Ίσως επειδή ξέρει πια ότι στη ζωή άλλα έχουν μεγαλύτερη σημασία, γιατί απελευθερώθηκε από την τύχη και τη φύση.
Καλό ταξίδι στο δικό σας ήρωα, και να δούμε πώς θα τα καταφέρει στην επόμενή μας συνάντηση.
Δευτέρα 17 Ιανουαρίου 2011
Συνάντηση πέμπτη-Μεταφορά: η καρδιά του λογοτεχνικού κειμένου
1. Η γλώσσα είναι ακύρωση της πραγματικότητας, μετάβαση από το συγκεκριμένο στο αφηρημένο. Με τη γλώσσα ξεκόβεις από τον κόσμο.
2. Η μεταφορά μας ξαναγυρίζει στην πραγματικότητα, μέσω της εικόνας. Ακυρώνουμε τη γλώσσα χρησιμοποιώντας τη γλώσσα. Καθημερινά.
3. Η αξία της μεταφοράς:
-ακρίβεια: η θάλασσα είναι λάδι
-ένταση και επίδειξη ταυτότητας: η σουπιά και το τσεκούρι, η ζυμαροσωλήνα και η αγορά οικοπέδου.
-η απόλαυση του ακροβάτη και η απόλαυση του κοινού: το χωνί του Σιλεσίου και το αχυράκι του Μπωντλέρ.
- το άδηλο φορτίο της, η αποθηκευμένη ενέργεια: καρφί δεν του καίγεται, του έψησε το ψάρι στα χείλη.
-
-
4. ...Το μυστήριο της μεταφορικής αναλογίας και το νοηματικό πραξικόπημα: αυτοί οι δύο είναι λάδια ξίδια.
5. Τα είδη της μεταφοράς:
- από το έμψυχο στο έμψυχο: τσακάλι, αηδόνι, κατσίκα, σκορπιός, φίδι, ιπποπόταμος, σουπιά, γαϊδούρι, γουρούνι, κότα, αγελάδα, βόδι, μουλάρι/α.
- άψυχο σε άψυχο: καθρέφτης της λίμνης, οθόνη του πελάγους, δίσκος του ουρανού, πέπλο της αυγής/ομίχλης.
- άψυχο σε έμψυχο: κολόνα του σπιτιού, είναι βράχος, τάφος, μάστιγα, πονοκέφαλος.
- έμψυχο σε άψυχο: ζεστασιά της ατμόσφαιρας, ασφάλεια της πόλης, ηρεμία της εξοχής
- ηθική μεταφορά από το έμψυχο στο άψυχο και αντιστρόφως: ο χρόνος είναι γιατρός, η ανάγκη ρουφιάνος, το χρήμα κακός σύμβουλος.
6. Τα είδη της μεταφοράς: η παρομοίωση, η μετωνυμία και η συνεκδοχή: σαν θυμωμένος ομηρικός ήρωας, δυο πηρουνιές, τα μάτια μου τα δυό.
7. Η νεκρή μεταφορά: ο εχθρός της λογοτεχνίας (όταν δεν είναι σκόπιμη η χρήση της π.χ. ως «φωνή» του ήρωα)